Zanim przeczytasz
Powiat płoński to powiat ziemski na północnym Mazowszu, w województwie mazowieckim, z siedzibą starostwa w Płońsku. Dzieli się na 12 gmin, a w jego granicach leży 5 miast: obok Płońska i Raciąża są to Sochocin, Nowe Miasto i Czerwińsk nad Wisłą. Zajmuje około 1380 km² i na koniec 2025 r. liczył 82 829 mieszkańców. Południowy skraj wyznacza Wisła, przez wschodnią część płynie Wkra, a sam Płońsk leży nad Płonką, mniej więcej w środku powiatu.
Gminy powiatu płońskiego
Powiat płoński dzieli się na 12 gmin: 2 miejskie, 3 miejsko-wiejskie i 7 wiejskich. Gmina miejska obejmuje samo miasto, miejsko-wiejska miasto razem z okolicznymi wsiami, a wiejska wyłącznie wsie. Tabela pokazuje dane z Banku Danych Lokalnych GUS za 2025 r. (ludność na 31 grudnia).
| Gmina | Typ | Powierzchnia km² | Ludność 2025 |
|---|---|---|---|
| Płońsk | miejska | 11,6 | 21 280 |
| Raciąż | miejska | 8,4 | 3 870 |
| Czerwińsk nad Wisłą | miejsko-wiejska | 144,1 | 6 990 (miasto 970) |
| Nowe Miasto | miejsko-wiejska | 117,9 | 4 538 (miasto 1 499) |
| Sochocin | miejsko-wiejska | 122,2 | 5 515 (miasto 1 874) |
| Baboszewo | wiejska | 162,2 | 7 271 |
| Dzierzążnia | wiejska | 102,5 | 3 297 |
| Joniec | wiejska | 73,2 | 2 803 |
| Naruszewo | wiejska | 159,5 | 5 780 |
| Płońsk | wiejska | 126,9 | 8 465 |
| Raciąż | wiejska | 242,9 | 7 622 |
| Załuski | wiejska | 108,5 | 5 398 |
Płońsk i Raciąż występują w tabeli dwa razy, bo każde z tych miast otacza osobna gmina wiejska o tej samej nazwie. Największą powierzchnię zajmuje gmina wiejska Raciąż (242,9 km²), najmniejszą miasto Raciąż (8,4 km²). Najmniej mieszkańców ma gmina Joniec.
Przy adresie z nazwą Płońsk albo Raciąż najpierw sprawdzam, czy chodzi o miasto, czy o wieś w gminie wiejskiej. W nawigacji wpisuję wtedy nazwę wsi, bo sama nazwa gminy prowadzi prosto do centrum miasta.
Miasta w powiecie płońskim
W powiecie płońskim jest 5 miast: Płońsk, Raciąż, Sochocin, Nowe Miasto i Czerwińsk nad Wisłą. Czerwińsk nad Wisłą ma status miasta od 2020 r., Sochocin od 2021 r., a Nowe Miasto od 2022 r. Ich gminy są od tego czasu miejsko-wiejskie. Co zobaczyć w najmłodszym z tych miast, opisujemy w tekście Sochocin i dolina Wkry.
- Płońsk: 21 280 mieszkańców
- Raciąż: 3 870 mieszkańców
- Sochocin: 1 874 mieszkańców, miasto od 2021 r.
- Nowe Miasto: 1 499 mieszkańców, miasto od 2022 r.
- Czerwińsk nad Wisłą: 970 mieszkańców, miasto od 2020 r.
Najmniejszy z pięciu jest Czerwińsk nad Wisłą, choć status miasta ma najdłużej z tej trójki. Wszystkie trzy to niewielkie ośrodki. Kiedy przez nie przejeżdżam, urząd, sklep i przystanek stoją przy jednej ulicy, a zaraz za nią zaczynają się pola.
Gdzie leżą gminy? Mapa słowna powiatu
Płońsk leży w środku powiatu, a siedziby pozostałych gmin są 10–26 km od niego w linii prostej. Kierunki i odległości wynikają ze współrzędnych z OpenStreetMap.
- Środek: Płońsk nad Płonką, siedziba starostwa, urzędu miasta i urzędu gminy wiejskiej Płońsk.
- Północ i zachód: Baboszewo 10 km na północny zachód, Dzierzążnia 10 km na zachód, Raciąż 25 km na północny zachód.
- Wschód: Sochocin 10 km na północny wschód, Joniec 14 km na wschód, Nowe Miasto 18 km na wschód, lekko na północ.
- Południe: Naruszewo 11 km na południe, Załuski 16 km na południowy wschód, Czerwińsk nad Wisłą 26 km na południe.
Wschodnią część powiatu wyznacza dolina Wkry: rzeka płynie przez Sochocin, Joniec i okolice Nowego Miasta, a jej odcinki kajakowe opisujemy w tekście o spływie Wkrą. Na południu granicę stawia Wisła, nad którą leży Czerwińsk z bazyliką i klasztorem na skarpie. Reszta to równinne pola północnego Mazowsza.
Linii prostej nie ufam. Na liczniku zawsze wychodzi więcej, bo drogi lokalne omijają pola i doliny rzek. Najdłużej jedzie się między Raciążem a Czerwińskiem nad Wisłą, które leżą na przeciwnych krańcach powiatu: jeden na północnym zachodzie, drugi na południu nad Wisłą.

Z jakimi powiatami graniczy powiat płoński?
Z ośmioma powiatami województwa mazowieckiego. Licząc od zachodu zgodnie z ruchem wskazówek zegara, są to powiaty: płocki (zachód), sierpecki (północny zachód), żuromiński i mławski (północ), ciechanowski (północny wschód), pułtuski (wschód), nowodworski (południowy wschód) i sochaczewski (południe). Tak przebiegają granice administracyjne w OpenStreetMap (2026). Powiat sochaczewski oddziela od płońskiego Wisła, więc przy Czerwińsku nad Wisłą sąsiad jest dopiero na drugim brzegu rzeki.
Jak dojechać do Płońska i gmin powiatu?
Płońsk jest węzłem komunikacyjnym powiatu, a do gmin dojeżdża się z niego drogami lokalnymi i autobusami. Przy mieście prowadzi S7, a z dworca autobusowego rozjeżdżają się kursy w głąb powiatu. Kto planuje przyjazd z daleka, niech zacznie od tekstu, w którym opisujemy dojazd do Płońska z Warszawy, Płocka i Gdańska.
Dla gmin z przeciwnych krańców powiatu Płońsk działa jak punkt przesiadkowy. Kto z okolic Raciąża ma sprawę w Załuskach albo Naruszewie, i tak przejedzie przez środek powiatu. Dlatego trasę po gminach zawsze liczę od Płońska.
Ilu mieszkańców ma powiat płoński?
Na koniec 2025 r. powiat płoński liczył 82 829 mieszkańców, czyli około 60 osób na km². Poza Płońskiem nie ma tu dużych skupisk ludności: drugie co do wielkości miasto, Raciąż, liczy 3 870 mieszkańców. Sam Płońsk skupia co czwartego mieszkańca powiatu (25,7%).
Powiatu ubywa. W 2016 r. liczył 87 903 mieszkańców, w 2020 r. 85 427, a w latach 2020–2025 ubyło 2 598 osób, czyli 3,0%. Przybyło mieszkańców tylko w dwóch gminach: w gminie wiejskiej Płońsk (z 8 224 do 8 465) i w gminie Joniec (z 2 714 do 2 803). W pozostałych dziesięciu liczba ludności spadła, w tym w samym mieście Płońsku.
Z perspektywy kogoś, kto codziennie wyjeżdża z miasta, ten obraz się zgadza: rosną wsie tuż za granicą Płońska i gmina na wschodzie, a nie odległe krańce powiatu.

Czym gmina Płońsk różni się od miasta Płońsk?
To dwie osobne gminy z osobnymi urzędami. Gmina wiejska Płońsk (126,9 km², 8 465 mieszkańców) otacza miasto Płońsk (11,6 km², 21 280 mieszkańców), choć jej urząd też mieści się w mieście. Dla adresu w granicach miasta właściwe są wydziały Urzędu Miasta Płońsk, których listę i godziny pracy zebraliśmy osobno. Zanim pojadę coś załatwić, sprawdzam w dokumentach, do której gminy należy adres. To oszczędza wizytę w niewłaściwym urzędzie. Adres, wydziały i 37 sołectw gminy wiejskiej zebraliśmy w tekście o gminie Płońsk i jej urzędzie.
Jakie tablice rejestracyjne ma powiat płoński?
Samochody z powiatu płońskiego mają tablice z wyróżnikiem WPN. W rejestrze TERYT powiat ma kod 1420, a sam Płońsk kod pocztowy 09-100.





